

Przyrządy asekuracyjne i zjazdowe decydują o tym, czy lina pracuje tak, jak powinna, a asekurujący panuje nad wspinaczem. Kupuje się je rzadziej niż buty czy uprząż, ale błąd przy wyborze trudno naprawić w połowie drogi. W tym dziale allee.pl zbieramy sprzęt do asekuracji i zjazdów, a poniżej piszemy, czym kierować się przy zakupie i jak kupować bezpiecznie.
Przyrząd asekuracyjny służy do tego, żeby przy wspinaczce lina hamowała upadek i pozwalała asekurującemu wypuszczać i wciągać linę bez wysiłku. Przyrząd zjazdowy ma głównie kontrolować tempo opadania po linie, kiedy wspinacz schodzi w dół albo ewakuuje się z trudnego miejsca. Część modeli obsługuje obie funkcje, ale w praktyce wielu wspinaczy trzyma osobny przyrząd do każdej czynności.
Zanim wybierzesz konkretny model, odpowiedz sobie na jedno pytanie: czy będziesz asekurował częściej na ściance, w skałach z przelotami, czy w terenie wielowyciągowym. Od tego zależy, czy potrzebujesz przyrządu z blokadą, czy wystarczy klasyczna ósemka.
Najstarszym i najprostszym rozwiązaniem jest ósemka. Działa na tarcie, jest tania, odporna na zużycie i łatwa do sprawdzenia wzrokiem, ale wymaga od asekurującego uwagi i wprawy, zwłaszcza przy wypuszczaniu liny. Dobrze nadaje się do nauki i do wspinaczki tradycyjnej, gdzie przyrząd bywa wpinany w różne konfiguracje.
Przyrządy z blokadą, często nazywane asystującymi hamowaniem, zatrzymują linę same, kiedy wspinacz wypada z ściany. Ułatwiają asekurację na sportowych drogach i na ściance, bo jedna osoba może asekurować kilku wspinaczy bez stałego wysiłku. Trzeba jednak pamiętać, że bez właściwej obsługi takie urządzenie nie zastąpi uważnego asekurującego.
Przyrządy tubowe, na przykład typu ATC, są lekkie i uniwersalne. Sprawdzają się zarówno przy asekuracji, jak i przy zjeździe, a przy dłuższych drogach mało kto je zamienia na inne rozwiązanie. Z kolei smoki i przyrządy wielofunkcyjne z kilkoma pozycjami pozwalają dopasować hamowanie do grubości liny i sposobu pracy, co docenia się przy zjazdach na większej wysokości.
Przyrząd nie jest uniwersalny w obrębie wszystkich lin. Producenci podają zakres średnic, dla których model został zaprojektowany, i warto go trzymać się dosłownie. Zbyt cienka lina w przyrządzie o małym tarciu może się ślizgać, a zbyt gruba może być trudna do wypuszczania.
Wspinacz sportowy zwykle wybiera lekki przyrząd tubowy albo model z blokadą, bo asekuruje przy szybkiej zmianie dróg. Ktoś, kto wspina się w skałach tradycyjnych albo idzie w teren wielowyciągowy, potrzebuje raczej czegoś prostego i wytrzymałego, które da się obsługiwać nawet w zmęczeniu i przy zimnych rękach. Przy zakupie dobrze mieć przy sobie linę, z którą będziesz pracować, i porównać średnice na etykiecie przed wyborem.
Na rynku wspinaczkowym od lat rozpoznawalne są marki takie jak Petzl, Black Diamond, Edelrid czy Camp. Wśród cenionych producentów są też firmy specjalizujące się w sprzęcie alpinistycznym, które projektują przyrządy pod konkretne zastosowania. Nazwy te podajemy jako punkt odniesienia dla poszukiwań, a nie jako informację o dostępności konkretnych modeli w allee.pl.
Przy wyborze marki bardziej liczy się to, czy model pasuje do twojej liny i sposobu asekuracji, niż sama renoma producenta. Dwa przyrządy z tej samej półki mogą zachowywać się zupełnie inaczej przy cienkiej i grubej linie.
Najpierw sprawdź oznaczenia. Przyrządy wspinaczkowe powinny mieć oznakowanie CE i informację o zgodności z normą europejską dotyczącą sprzętu wspinaczkowego. Brak takich danych to sygnał, żeby zrezygnować z oferty, nawet jeśli cena wygląda kusząco.
Druga sprawa to stan techniczny. Przy używanym sprzęcie ocenia się zużycie krawędzi, pęknięcia, ślady przetarcia linami i luzy w mechanizmie blokady. Po upadku z obciążeniem lub po zauważeniu wad przyrząd należy wycofać z użytku, bo nie zawsze widać uszkodzenie gołym okiem.
Trzecia kwestia to kompletność zestawu. Do przyrządu zwykle potrzebny jest karabinek o odpowiednich parametrach, a przy przyrządach z blokadą warto mieć pewność, że sprzedawca dołączył wszystkie elementy i instrukcję obsługi. Zapytaj o to przed zakupem, a nie po odbiorze przesyłki.
W allee część ofert kupuje się w trybie Kup Teraz, czyli po stałej cenie, a część w licytacji. Przy drobnym sprzęcie, który łatwo porównać, Kup Teraz bywa wygodniejsze, bo wiesz od razu, za ile kupujesz i nie musisz śledzić końca aukcji. Licytacja ma sens przy sprzęcie, który chcesz kupić po niższej cenie i możesz poczekać na wynik.
Niezależnie od formy zakupu przeczytaj opis do końca. Sprawdź, czy sprzedawca podaje stan przedmiotu, wiek używanego przyrządu i informację o ewentualnych uszkodzeniach. Zdjęcia z kilku stron pokażą więcej niż ogólny opis.
Przed płatnością sprawdź profil sprzedawcy, jego opinie i to, czy prowadzi działalność jako firma, czy sprzedaje prywatnie. Firmy zwykle mają jasno opisane warunki zwrotu, prywatni sprzedawcy często sprzedają sprzęt, którego historii sami nie znają. Jeśli coś jest niejasne, napisz do sprzedawcy przez wiadomości i zachowaj korespondencję.
Pieniądze w allee chroni allee Ochrona Kupujących, zgodnie z zasadami programu. Przy zakupie sprzętu do asekuracji nie oszczędzaj na czytaniu regulaminu i zasad zgłaszania problemów. Jeśli przesyłka dotrze z uszkodzonym przyrządem albo różni się od opisu, zgłoś to od razu i zachowaj zdjęcia oraz opakowanie.